आता एका वर्षाच्या नोकरीतही मिळणार ग्रॅच्युइटी

5 वर्षांची अट संपली, कामगारांसाठी मोठा दिलासा
नवी दिल्ली
नवीन लेबर कोडनुसार फिक्स्ड टर्म कर्मचाऱ्यांना आता फक्त एका वर्षाच्या सेवेनंतरही ग्रॅच्युइटी मिळणार असून 5 वर्षांच्या सेवेच्या अटीत मोठा बदल करण्यात आला आहे नोकरी करणाऱ्या लाखो कर्मचाऱ्यांसाठी हि मोठी आणि दिलासादायक बातमी आहे. नवीन लेबर कोडनुसार ग्रॅच्युइटीच्या नियमांमध्ये मोठा बदल करण्यात आला असून आता फक्त एका वर्षाची सेवा पूर्ण केल्यानंतरही कर्मचाऱ्यांना ग्रॅच्युइटी मिळणार आहे. याआधी यासाठी किमान 5 वर्षांची अट होती.
नवीन नियमांनुसार ‘फिक्स्ड टर्म एम्प्लॉयी’ (FTE) म्हणजेच ठराविक कालावधीसाठी कॉन्ट्रॅक्टवर काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांना आता थेट कंपनीच्या पेरोलवर घेतलं जाणार आहे. यामुळे त्यांना पगार, सुट्ट्या आणि भत्ते हे कायमस्वरूपी कर्मचाऱ्यांप्रमाणेच मिळणार आहेत.
Payment of Gratuity Act, 1972 नुसार याआधी 5 वर्षांची सेवा पूर्ण केल्यावरच ग्रॅच्युइटी मिळत होती. मात्र आता FTE कर्मचाऱ्यांसाठी ही अट शिथिल करण्यात आली आहे. जर एखाद्या कर्मचाऱ्याचा कॉन्ट्रॅक्ट एक वर्ष किंवा त्यापेक्षा जास्त असेल, तर त्याला त्या कालावधीप्रमाणे ग्रॅच्युइटी मिळणार आहे.
उदाहरणार्थ, जर तुम्ही 1 वर्ष 5 महिने काम केलं असेल, तर तुम्हाला 17 महिन्यांची ग्रॅच्युइटी मिळेल. मात्र एक वर्ष पूर्ण होणं अनिवार्य आहे.
नवीन लेबर कोडनुसार, कर्मचाऱ्यांच्या एकूण CTC मधील किमान 50% रक्कम ही बेसिक सॅलरी असणं आवश्यक आहे. HRA, ट्रॅव्हल अलाउन्स यांसारखे भत्ते 50% पेक्षा जास्त असतील, तर अतिरिक्त रक्कम बेसिकमध्ये जोडली जाईल. त्यामुळे बेसिक सॅलरी वाढेल आणि त्याचा थेट फायदा ग्रॅच्युइटी आणि PF वर होणार आहे.
नवीन नियमांनुसार, कर्मचारी नोकरी सोडल्यानंतर किंवा कॉन्ट्रॅक्ट संपल्यानंतर कंपनीला 48 तासांच्या आत फुल अँड फायनल सेटलमेंट करावं लागणार आहे. यामध्ये ग्रॅच्युइटी आणि इतर थकबाकीचा समावेश असेल. याआधी ही प्रक्रिया 30 ते 60 दिवस चालायची.
हे बदल विशेषतः प्रोजेक्ट-बेस्ड किंवा अल्पकालीन कॉन्ट्रॅक्टवर काम करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांसाठी करण्यात आले आहेत. त्यांना त्यांच्या कामाचा योग्य मोबदला मिळावा आणि 5 वर्षांची प्रतीक्षा करावी लागू नये, हा यामागचा उद्देश आहे.